Nghin cứu dng st v đề xuất cc giải php phng chống
Trang chủ  
Giới thiệu  
Nội dung nghin cứu  
Thiết bị nghin cứu dng st  
Về cc phương php phng chống st  
Thiết bị chống st  
Kiến thức phổ thng về dng st  
Quy tắc chống st bảo vệ con người  
Diễn đn  
Cơ sở dữ liệu về dng st  
Ti liệu tham khảo  
   

Quy tắc chống st bảo vệ con người

1.     St gy thương tch cho con người như thế no
2.     Cc biện php chống st bảo vệ an ton cho con người.
 
1. St gy thương tch như thế no

St c thể gy thương tch bằng những cch thức sau:
1.     st đnh thẳng vo vị tr nạn nhn từ trn đm my xuống.
2.     Khi nạn nhn đứng cạnh vật bị st đnh. St c thể phng qua khoảng cch khng kh giữa người v vật. Trong trường hợp ny gọi l st đnh tạt ngang.
3.     St đnh khi nạn nhn tiếp xc với vật bị st đnh.
4.     Điện thế bước. Khi người tiếp xc với mặt đất ở một vi điểm. St lan truyền trn mặt đất.
5.     St lan truyền qua đường dy cp tới cc vật như điện thoại, tivi, ổ cắm.
 
Theo thống k th st đnh thẳng l nguy hiểm nhất, c 10 người bị st đnh thẳng th 8 người chết.  St đnh tiếp xc hay tạt ngang cũng rất nguy hiểm. Khi st đnh xuống cy, th 1 tia st c thể giết chết ngay vi người xung quanh. Độ nguy hiểm phụ thuộc vo bản chất của vật bị st đnh v vị tr tương đối với nạn nhn. Thương vong do điện thế bước nhẹ hơn. Trong một số trường hợp năng lượng tia st khng tiu tn ngay tại chỗ m truyền theo mặt đất v khi nạn nhn đứng trn đường truyền đ  c thể bị liệt. Trong một số trường hợp tồi tệ nạn nhn sẽ bị vấn đề với việc đi lại sau ny. Thường thị điện thế bước chỉ gy những hiệu ứng tạm thời v t khi để lại hậu quả sau ny. Trong thực tế st lan truyền xuất hiện khi nạn nhn ni chuyện điện thoại, cầm vo cc dy cp, dy anten dẫn từ ngoi vo.

Theo thống k ở Mỹ, ngoi 40% nạn nhn bị st đnh khng được biết r nguyn nhn, 27 % l khi họ đang ở khu vực trống trải, 19% ở gần cy, 8% đang bơi hay ở khu vực gần nước, 3% khi đng gần my mc, 2,4% khi đang ni điện thoại, 0.7% lin quan đến đi, tivi, anten...
  
2. Cc biện php chống st bảo vệ con người

V st l hiện tượng ngẫu nhin cho nn khng c vị tr an ton tuyệt đối. Tuy nhin việc chủ động đề phng trnh st tm nơi an ton hơn c thể lm giảm đng kể khả năng bị st đnh. Cần phải hướng dẫn gio dục phng chống st an ton cho con người.

Ln kế hoạch trước

Nghe dự bo thời tiết. Khi nghe bản tin dự bo thời tiết ln kế hoạch lm việc để đề phng. Khi lm ở khu vực no đ, để trước cc nơi c thể tr mưa v trnh st an ton. Phải tnh được thời gian từ chỗ lm việc đến nơi an ton. Thường th cơn dng ko đến rất nhanh trong vng 15 pht v di chuyển với vận tốc 40km/giờ. Ni chung khi đang ở nơi khng an ton th cần phải để đến cc dấu hiệu của dng như my đen, khng kh lạnh, gi

Thực hiện quy tắc nhn-nghe:
Khi st xảy ra, thoạt tin ta thấy tia chớp lo ln v sau đ l c tiếng sấm km theo. Nếu bạn tnh khoảng thời gian từ lc tia chớp lo ln v lc nghe thấy tiếng sấm th c thể xc định được khoảng cch tới nơi st xảy ra. Chia số giy cho 3 ta được khoảng cch đến tia st. V dụ đếm được 3 giy th st cch vị tr đứng l 3/3= 1km. Nn nhớ rằng nếu như khoảng thời gian bạn đếm được từ khi thấy chớp v nghe tiếng sấm nhỏ hơn 30 giy, th bạn đ nằm trong tầm ngắm của tia st rồi v phải cẩn thận. Nếu thời gian ny nhỏ hơn 20 giy th phải di chuyển đến nơi an ton hơn. Khi nghe thấy tiếng sấm đầu tin bất kể l g cũng cần phải thấy nguy hiểm đ đến. St c thể đnh cch xa nơi c mưa tới 15-20km.
 
Trnh st trong nh
Khi trời sắp xảy ra dng, th biện php trnh st tốt nhất l nn về nh.  Chỗ an ton để trnh st l to nh, hay cng sở c lắp đặt hệ thống chống st (đơn giản nhất l cột thu li Franklin).. Khi ở trong nh th nn đứng xa cửa sổ, cửa ra vo, cc đồ dng điện, trnh cc chỗ ẩm ướt như  buồng tắm, bể nước, vi nước, khng nn dng điện thoại trừ trường hợp rất cần thiết. Nn rt phch cắp cc thiết bị điện trước lc c dng gần xảy ra. Với cc đường dy điện thoại hay dy điện v nối với lưới bn ngoi nn rất c thể bị ảnh hưởng st đnh lan truyền. Nn trnh xa cc dy ny v cc vật dng điện với khoảng cch t nhất l 1m. V tuyn nối với dy anten để ngoi trời cũng rất cần rt ra khi c dng.
 
Trnh st đnh ngoi trời
Trong trường hợp khng kịp chạy tm nơi ẩn nu an ton, tuyệt đối khng dng cy cối lm chỗ tr mưa, trnh cc khu vực cao hơn xung quanh, trnh xa cc vật dụng kim loại như xe đạp, my, hng ro sắt...
Tm chỗ kh ro, nếu xung quanh c cy cao hơn th nn tm chỗ thấp, tm vị tr cy thấp.
Người ở vị tr cng thấp cng tốt, tay  m cổ. Phần tiếp xc của người với mặt đất l t nhất. Nhn chn, khng được nằm xuống đất.  

Đứng xa cc vật cao, ra ngay khỏi những nơi chứa nước như bi  biển, ao, hồ, mương. Cc vng đỉnh ni hay sườn ni nh cao cũng rất nguy hiểm. Nếu ở trong rừng th tm những nơi cy thấp hơn v thưa để trnh.

Khng đứng thnh nhm người gần nhau. Nếu như bạn cảm thấy tc bị dựng ln (như cảm gic điện khi sờ tay trước mặt tivi) th điều đ c nghĩa l c thể bị st đnh bất cứ lc no. Lập tức ci ngồi xuống v lấy tay che tai, khng nằm xuống đất hay đặt tay ln đất.
Đối với cc vật c bề mặt kim loại như xe but, tu hoả, t, ...nếu khng th người ra ngoi v khng chạm đến vỏ bọc th ở những chỗ ny l an ton. Ngược lại đối vơi cc t, tu thuỷ để hở hay khng c vỏ bọc kim loại th lại nguy hiểm.

Sau khi nghe thấy tiếng st 30 pht th c thể trở lại lm việc bnh thường.

Cấp cứu người bị st đnh:
Ngoi lm chy, bỏng, st gy tc hại hệ thần kinh, gy xương, mất thnh gic, thị gic, hay tr nhớ. Người bị st đnh cần được cứu trợ ngay tức khắc. Nếu người bị st đnh bị ngất (tim ngừng đập, tắt thở) phải thực hiện khẩn cấp cc động tc h hấp, trợ tim nhn tạo. Tm những nơi bị gy, đặc biệt cẩn thận khng di dời những nạn nhn nếu nghi ngờ bị gy cột sống. Để những nơi bị bỏng kh v tm cch nhanh nhất để nhn vin y tế đến.
 
Bản ghi nhớ

Khng nn lm g:
Đứng gần vật cao, gần nước, gần cy, gần xe cộ, gần nh, tại cc nơi cnh đồng trống trải, anten, cột cao, gần những đường dy dẫn.
Nn lm g: 
a        Nhn dấu hiệu bo dng (my đen, gi lạnh...),
b        Nghe dự bo thời tiết khi c định đi ra ngoi.
c        Hạ thấp vị tr để hai chn chụm. Khng nằm trn đất.
d        Đi vo nh lớn hay vo xe cộ c mi kim loại (nhớ l khng được động tay ln vỏ kim loại).
e        Biết trước nơi an ton gần nhất v thời gian đi tới đ.
 

Phng Vật l Kh quyển, Viện Vật l Địa cầu  Tel:  7562801  Fax: 8364696 Email: nxanh@ijp.ncst.ac.vn